Tóm tắt nhanh
- Vì sao càng bận càng dễ cạn ý tưởng, và gốc của vấn đề không phải thiếu sáng tạo mà thiếu hệ thống
- Ba nguồn ý tưởng không bao giờ hết gồm câu hỏi khách hàng hay hỏi, chuyện xảy ra trong ngày làm việc, và góc nhìn riêng của bạn về nghề
- Cách biến một câu hỏi khách hàng thành nhiều bài viết khác nhau chỉ bằng cách đổi góc kể
- Thói quen ghi chú nhanh hai phút mỗi ngày giúp bạn có sẵn kho ý tưởng cho cả tuần
- Viral chỉ là vé vào cửa, ý tưởng hay phải đi cùng thông điệp nhất quán mới giữ được khách ở lại
Nhiều chủ shop, chủ quán mình từng trò chuyện đều than một câu giống nhau: tuần nào cũng phải ngồi nghĩ đăng gì, nghĩ mãi rồi lại quay về vài chủ đề cũ. Vấn đề không nằm ở việc bạn thiếu sáng tạo, mà ở chỗ bạn chưa có một công thức ý tưởng nội dung để đi theo mỗi khi bí. Có công thức trong tay, việc ra ý tưởng không còn là chuyện may rủi chờ cảm hứng, mà thành một quy trình bạn nắm được, chủ động được.
1. Vì sao bạn hay bí ý tưởng nội dung dù đã làm marketing lâu năm
Mình từng ngồi cà phê với một anh chủ quán ăn, nghe anh kể tuần nào cũng mất nguyên một buổi tối chỉ để nghĩ xem hôm sau đăng gì lên fanpage. Không phải vì anh lười, mà vì anh chưa có một hệ thống để ý tưởng tự chảy ra, nên mỗi lần ngồi viết là mỗi lần bắt đầu lại từ số không.
1.1 Nội dung chỉ là một lớp trong bản đồ marketing 5 lớp
Nhiều người làm chủ dồn gần hết thời gian cho nội dung vì đó là phần dễ thấy nhất, nhưng trong bản đồ marketing 5 lớp, nội dung chỉ là một lớp. Nếu bạn chưa rõ mình đang nói chuyện với ai, đang muốn họ làm gì sau khi đọc bài, thì có nghĩ ra bao nhiêu ý tưởng cũng chỉ là đăng cho có, không dẫn khách đi đâu cả.
1.2 Viral chỉ là vé vào cửa, không phải doanh thu
Đây là điều mình hay nhắc lại với những người mới bắt đầu: một bài đăng viral, được chia sẻ rầm rộ, chưa chắc mang lại một đơn hàng nào. Viral chỉ là vé vào cửa, còn việc khách có ở lại và mua hàng hay không nằm ở những lớp phía sau. Hiểu được điều này, bạn sẽ không còn chạy theo ý tưởng gây sốc, mà tập trung vào ý tưởng phục vụ đúng lớp khách hàng mình đang cần.
2. Công thức ý tưởng nội dung dựa trên 3 lớp lưới
2.1 Lớp thu hút, nơi ý tưởng cần nhiều và đa dạng nhất
Ở lớp thu hút, nhiệm vụ của ý tưởng nội dung là khiến người lạ dừng lại xem bạn. Đây là lớp cần công thức ý tưởng nội dung hoạt động mạnh nhất, vì bạn cần liên tục xuất hiện trước những người chưa từng biết đến bạn, bằng những góc nhìn đủ gần gũi để họ thấy mình trong đó.
2.2 Lớp giữ chân và lớp chuyển đổi, ý tưởng đi theo hành trình khách
Qua lớp giữ chân, ý tưởng cần trả lời câu hỏi vì sao khách nên tiếp tục theo dõi bạn chứ không phải người khác. Đến lớp chuyển đổi, ý tưởng cần đủ cụ thể để khách biết bước tiếp theo là gì. Ba lớp này không tách rời, mà cùng chia sẻ chung một công thức, chỉ khác nhau ở cách bạn đặt câu hỏi khi lên ý tưởng.
| Lớp lưới | Mục tiêu chính của ý tưởng | Dạng ý tưởng phù hợp |
|---|---|---|
| Thu hút | Khiến người lạ dừng lại xem | Câu chuyện thật, tình huống quen thuộc, quan sát đời thường |
| Giữ chân | Khiến người xem quay lại lần sau | Góc nhìn riêng, bài học rút ra từ trải nghiệm thật |
| Chuyển đổi | Dẫn khách đến bước hành động cụ thể | Hướng dẫn chi tiết, so sánh, câu hỏi thường gặp |
3. 9 câu hỏi lõi giúp công thức ý tưởng nội dung không bao giờ cạn
3.1 Nhóm câu hỏi khai thác từ chính khách hàng
Mỗi lần bí ý tưởng, mình thường quay về hỏi khách hàng thay vì hỏi chính mình. Một vài câu hỏi mình hay dùng:
- Câu hỏi khách hỏi đi hỏi lại nhiều lần nhất trong tuần là gì
- Điều gì khách hiểu sai về sản phẩm hoặc dịch vụ của bạn
- Lý do nào khiến khách chần chừ chưa mua
- Khoảnh khắc nào khách vui nhất khi dùng sản phẩm
3.2 Nhóm câu hỏi khai thác từ chính bạn và sản phẩm
Bên cạnh khách hàng, chính bạn cũng là một mỏ ý tưởng chưa khai thác hết. Hãy thử hỏi mình đã sai điều gì khi mới bắt đầu, quyết định nào từng khiến bạn tiếc, hoặc chi tiết nhỏ nào trong quy trình làm việc mà khách không nhìn thấy nhưng lại là thứ bạn tự hào nhất. Gộp lại, 9 câu hỏi lõi này đủ để bạn có ý tưởng cho nhiều tuần liền, thay vì phải nghĩ mới hoàn toàn mỗi lần ngồi viết.
4. Biến một ý tưởng gốc thành nhiều bài bằng công thức tái sử dụng
4.1 Kỹ thuật chẻ nhỏ một câu chuyện thành nhiều góc
Một câu chuyện thật, ví dụ như lần đầu bạn mở cửa hàng và gặp sự cố, có thể chẻ ra thành nhiều bài khác nhau: một bài kể chuyện thuần cảm xúc, một bài rút ra bài học quản lý, một bài nói về cách bạn xử lý khủng hoảng. Từ một ý tưởng gốc, mình từng tách ra được 7 bài đăng khác nhau chỉ trong một tuần.
4.2 Kỹ thuật đổi định dạng để một ý tưởng sống nhiều lần
Cùng một nội dung, bạn có thể kể bằng chữ, bằng hình ảnh trước sau, bằng đoạn video ngắn quay lại khoảnh khắc thật, hoặc bằng một danh sách gạch đầu dòng dễ lưu lại. Đổi định dạng không phải là lặp lại, mà là cho ý tưởng cơ hội chạm đến những người thích tiếp nhận thông tin theo cách khác nhau.
Để thực hiện đều đặn, bạn có thể đi theo các bước sau:
- Chọn một ý tưởng gốc mỗi tuần, ghi lại ngay khi nó xuất hiện
- Liệt kê ít nhất ba góc khai thác khác nhau từ ý tưởng đó
- Chọn định dạng phù hợp với từng góc, không ép tất cả vào một kiểu bài
- Xếp lịch đăng rải trong tuần thay vì dồn hết vào một ngày
5. Thói quen giúp công thức ý tưởng nội dung chạy đều mỗi tuần
5.1 Sổ tay ý tưởng ba ngăn
Mình có thói quen chia sổ tay ý tưởng thành ba ngăn nhỏ: ngăn cho câu chuyện thật vừa xảy ra, ngăn cho câu hỏi khách vừa hỏi, ngăn cho ý tưởng chưa rõ dùng vào đâu nhưng thấy hay thì cứ ghi lại. Có lúc sổ tay của mình dồn tới 23 ý tưởng dở dang, nhưng chính nhờ vậy mà không tuần nào bị trống bài.
5.2 Lịch nội dung tối giản cho người không có nhiều thời gian
Bạn không cần một bảng kế hoạch phức tạp. Chỉ cần dành 15 phút mỗi tối thứ sáu để nhìn lại ba ngăn sổ tay, chọn ra vài ý tưởng cho tuần tới là đủ. Với những chủ doanh nghiệp bận rộn, người làm chủ không cần biết LÀM từng bài viết, mà cần biết NẮM được ý tưởng nào nên ưu tiên và giao lại phần thực hiện cho đúng người.
Nếu bạn muốn hiểu sâu hơn cách ý tưởng nội dung khớp với cả bức tranh marketing của doanh nghiệp mình, bạn có thể tìm hiểu thêm ở Làm Chủ Marketing.
6. Kết luận
Một công thức ý tưởng nội dung tốt không giúp bạn có cảm hứng mỗi ngày, mà giúp bạn không còn phụ thuộc vào cảm hứng. Khi đã có nguồn câu hỏi rõ ràng, có cách tái sử dụng một ý tưởng thành nhiều bài, và có thói quen ghi chép đều đặn, việc ra nội dung trở thành một quy trình bạn kiểm soát được, dù bận đến đâu.
Bạn không cần nghĩ ra ý tưởng hoàn toàn mới mỗi lần ngồi viết. Bạn chỉ cần một công thức đủ đơn giản để quay lại dùng bất cứ khi nào cần, và đủ linh hoạt để không bao giờ khiến nội dung của bạn trở nên nhàm chán.
Câu hỏi thường gặp
Ý tưởng nội dung nghĩ mãi cũng hết, phải làm sao?
Mình từng bí y chang vậy, ngồi cả buổi không ra được cái gì để đăng. Sau này mình chia nội dung theo từng lớp trong hành trình khách hàng thay vì nghĩ chung chung, tự nhiên có sẵn khung để lấp đầy mỗi ngày. Vấn đề không phải cạn ý tưởng, mà là chưa có công thức để tìm ý tưởng đúng chỗ.
Bao lâu thì nên đăng một lần để không bị đứt mạch với khách hàng?
Mình từng thử đăng dồn cả tuần rồi nghỉ liền 9 ngày, kết quả là mất đà mỗi lần quay lại. Giờ mình chọn nhịp 3 bài một tuần, ít nhưng đều, hiệu quả hơn hẳn kiểu dồn rồi nghỉ. Quan trọng là khách hàng quen với sự xuất hiện của bạn, chứ không phải số lượng bài đăng.
Nội dung viral nhiều lượt thích nhưng không ai mua hàng, vì sao?
Đây là chuyện mình nghe hoài từ mấy anh chị chủ shop mình từng nói chuyện, bài lên rất nhiều lượt thích mà đơn hàng vẫn đứng yên. Viral chỉ là vé vào cửa, còn muốn có doanh thu thì cần thêm hai lớp lưới nữa để giữ người ta lại và dẫn họ đi tiếp. Không phải nội dung sai, mà là nó mới làm được một phần việc cần làm.
Người bận rộn không có thời gian nghĩ nội dung mỗi ngày thì tính sao?
Mình hiểu cảm giác đó, ngày nào cũng bận mà vẫn phải nghĩ ra cái để đăng. Cái mình học được là người làm chủ không cần biết LÀM nội dung, chỉ cần biết NẮM công thức rồi giao lại phần thực thi. Nếu bạn muốn hiểu rõ hơn cách nắm cả bức tranh marketing thay vì tự tay làm từng việc, mình có chia sẻ kỹ hơn ở /lam-chu-marketing.
Kết nối với Hiền
Nếu bạn muốn tự vẽ tấm bản đồ marketing cho doanh nghiệp mình một cách bài bản, mời bạn xem khoá Làm Chủ Marketing. Còn nếu chỉ muốn nhận tài liệu miễn phí, nhắn cho Hiền qua Zalo 0773 14 06 93 hoặc email phanthithanhhien.vn@gmail.com.
Mình là Hiền Phan, biết ơn bạn đã đọc tới đây.
Thảo luận
Chưa có bình luận nào. Bạn hãy là người đầu tiên chia sẻ suy nghĩ của mình nhé.