Tóm tắt nhanh
- Research khách hàng trước tiên, không phải nhân khẩu học chung chung mà là nỗi đau cụ thể, câu họ hay than thở, lý do thật khiến họ chưa mua.
- Research sản phẩm dưới góc nhìn khách hàng, tìm ra điểm khác biệt thật sự chứ không phải điểm mình tự hào, vì hai cái không phải lúc nào cũng trùng nhau.
- Research đối thủ để biết họ đang nói gì và khách phản ứng ra sao, tránh lặp lại nội dung na ná ai cũng viết, content bán hàng cần điểm khác biệt riêng.
- Research thời điểm và bối cảnh, một nội dung đúng nhưng sai thời điểm vẫn có thể không bán được hàng, mùa vụ và tâm lý khách đổi liên tục.
- Research xong đừng vội mừng vì viral, đó chỉ là vé vào cửa, doanh thu nằm ở việc content có dẫn khách đi đúng phễu hay không, chủ doanh nghiệp cần biết nắm việc research này chứ không cần tự làm hết.
Nhiều bạn chủ shop ngồi viết content cả buổi tối, đăng lên rồi im lặng, không ai bình luận, không ai nhắn hỏi mua. Vấn đề không nằm ở khả năng viết lách, mà nằm ở bước research content bán hàng bị bỏ qua ngay từ đầu. Trong bài này mình chia sẻ những điều cần nắm trước khi đặt bút, đúc rút từ những buổi ngồi lại cùng các bạn học viên của mình.
1. Vì sao research content bán hàng quyết định phần lớn hiệu quả bài viết
1.1 Viết hay mà không research thì viết cho ai
Mình từng gặp một chị chủ shop mình từng nói chuyện, viết caption rất mượt, câu chữ chỉn chu, nhưng bài nào cũng chìm nghỉm. Lý do đơn giản, chị viết theo cảm nhận của chính mình chứ không xuất phát từ điều khách hàng đang thắc mắc. Research content bán hàng chính là bước giúp bạn viết đúng thứ người mua đang cần nghe, thay vì đúng thứ bạn muốn nói.
1.2 Sai lầm phổ biến khi bỏ qua bước research
Sai lầm lớn nhất mình thấy ở nhiều chủ shop là coi research là việc mất thời gian, trong khi viết mới là việc quan trọng. Theo kinh nghiệm của mình, phần lớn thời gian nên dành cho việc tìm hiểu, chỉ một phần nhỏ còn lại mới là lúc đặt bút. Khi research kỹ, câu chữ tự nhiên chảy ra vì bạn đã biết chính xác mình đang nói với ai.
2. 3 lớp lưới trong bản đồ marketing 5 lớp cần research trước khi viết
2.1 Lớp lưới đầu tiên, ai đang xem bài viết của bạn
Trong bản đồ marketing 5 lớp mà mình hay chia sẻ, content bán hàng chỉ là một mắt xích nhỏ. Trước khi viết, bạn cần research xem lớp lưới đầu tiên, tức người xem, đang là ai. Họ lướt Facebook để giải trí hay để tìm giải pháp cho một vấn đề cụ thể. Câu trả lời này quyết định cách bạn mở đầu bài viết.
2.2 Lớp lưới thứ hai và thứ ba, ai mua và ai quay lại
Nhiều bạn dừng lại ở việc research để bài viết viral, quên mất viral chỉ là vé vào cửa, không phải doanh thu. Bạn cần research thêm hai lớp lưới còn lại, ai thật sự bỏ tiền ra mua, và ai sẽ quay lại mua lần hai. Ba lớp lưới này research càng kỹ, content càng ít bị lãng phí vào những lượt xem không mang lại đơn hàng.
3. Research khách hàng, hiểu nỗi đau trước khi hiểu sản phẩm
3.1 Đọc lại bình luận và tin nhắn thật của khách
Trước khi viết bất kỳ bài nào, mình khuyên bạn dành ra ít nhất 25 phút đọc lại tin nhắn, bình luận cũ của khách hàng. Đây là nguồn research content bán hàng miễn phí và chính xác nhất, vì nó phản ánh đúng nỗi băn khoăn thật, không phải nỗi băn khoăn bạn tưởng tượng ra.
3.2 Ghi lại đúng từ ngữ khách hàng hay dùng
Một mẹo nhỏ mình hay áp dụng là ghi chép nguyên văn câu chữ khách dùng, thay vì diễn đạt lại theo văn phong của mình. Vài điều nên ghi lại trong lúc research gồm
- Câu hỏi khách hỏi đi hỏi lại nhiều lần trước khi chốt đơn
- Lý do khách đưa ra khi từ chối mua hoặc chê giá cao
- Cách khách mô tả sản phẩm bằng ngôn ngữ của họ, không phải của bạn
- Những so sánh khách hay đưa ra giữa shop bạn và nơi khác
Khi có trong tay những dữ liệu này, bài viết của bạn tự nhiên nói trúng tâm lý người đọc mà không cần cố gắng nghĩ ra câu chuyện hoa mỹ.
4. Research đối thủ và khoảng trống thị trường
4.1 Xem đối thủ đang nói gì và đang thiếu gì
Research không chỉ dừng ở khách hàng, bạn cần nhìn sang 5 đến 7 shop cùng ngách để hiểu họ đang khai thác góc nào, bỏ trống góc nào. Việc này giúp bài viết của bạn không trùng lặp và có lý do để khách chọn bạn thay vì chỗ khác.
4.2 Tìm khoảng trống mà content bán hàng của bạn có thể lấp vào
Sau khi research đối thủ, hãy tự hỏi điều gì họ chưa nói mà khách hàng vẫn đang thắc mắc. Đó chính là khoảng trống bạn nên khai thác trong bài viết sắp tới, thay vì lặp lại những góc độ ai cũng đã viết.
5. Research từ khoá và nền tảng trước khi đặt bút
5.1 Tìm đúng từ khoá khách hàng thật sự gõ tìm kiếm
Nhiều bạn viết theo từ ngữ chuyên môn của ngành, trong khi khách hàng gõ tìm kiếm bằng từ ngữ đời thường hơn nhiều. Bước research content bán hàng ở khâu này là đối chiếu xem từ khoá bạn định dùng có khớp với cách khách hàng thật sự diễn đạt hay không.
5.2 Mỗi nền tảng cần một kiểu research riêng
Content cho Facebook, TikTok hay website không thể research theo cùng một cách. Trên Facebook bạn cần research xem loại bài nào khách hay để lại bình luận, trên TikTok cần research âm thanh và xu hướng đang được nhóm khách hàng mục tiêu xem nhiều, còn trên website cần research xem người đọc thường tìm câu hỏi gì trước khi ra quyết định mua.
6. Quy trình research content bán hàng đơn giản cho chủ shop bận rộn
6.1 5 bước research gói gọn trong 45 phút mỗi tuần
Mình hiểu chủ shop rất bận, không có nhiều thời gian ngồi nghiên cứu cả ngày. Đây là quy trình 5 bước mình hay gợi ý, làm trong khoảng 45 phút mỗi tuần là đủ.
- Đọc lại 15 bình luận và tin nhắn gần nhất để tìm câu hỏi lặp lại
- Ghi ra 3 nỗi băn khoăn khách hàng nhắc đến nhiều nhất trong tuần
- Xem nhanh nội dung của 3 đối thủ cùng ngách để tránh trùng góc độ
- Chọn ra 1 khoảng trống chưa ai khai thác để làm chủ đề bài viết
- Đối chiếu từ khoá định dùng với cách khách hàng thật sự nói
6.2 Bảng so sánh các nguồn research theo mục đích sử dụng
Để dễ hình dung, mình tổng hợp lại các nguồn research thường dùng và mục đích phù hợp với từng nguồn.
| Nguồn research | Mục đích chính | Thời gian nên dành mỗi tuần |
|---|---|---|
| Bình luận, tin nhắn khách cũ | Tìm đúng nỗi đau và từ ngữ khách dùng | 15 phút |
| Bài viết của đối thủ cùng ngách | Tránh trùng góc độ, tìm khoảng trống | 10 phút |
| Công cụ tìm kiếm từ khoá | Đối chiếu cách khách hàng thật sự gõ tìm | 10 phút |
| Xu hướng trên nền tảng đăng bài | Chọn định dạng và thời điểm đăng phù hợp | 10 phút |
Điều quan trọng ở đây, người làm chủ không cần biết LÀM hết từng bước này, mà cần biết NẮM để giao đúng việc cho đội ngũ hoặc tự mình kiểm soát chất lượng đầu ra. Nếu bạn muốn hiểu sâu hơn cách research nằm ở đâu trong toàn bộ hệ thống marketing của một doanh nghiệp nhỏ, bạn có thể tìm hiểu thêm trong Làm Chủ Marketing.
7. Kết luận
Research content bán hàng không phải bước phụ trước khi viết, mà là phần quyết định bài viết có chạm đúng người mua hay không. Khi bạn dành đủ thời gian hiểu khách hàng, hiểu đối thủ và hiểu đúng từ khoá, câu chữ sẽ tự nhiên đi đúng hướng mà không cần cố gắng viết cho hay.
Bạn không cần research hoàn hảo ngay từ bài đầu tiên. Chỉ cần bắt đầu với vài phút mỗi tuần, ghi chép đều đặn, dần dần bạn sẽ có một kho dữ liệu riêng để mỗi lần viết content đều nhàn hơn và trúng hơn.
Câu hỏi thường gặp
Research content bán hàng khác gì với việc lên ý tưởng viết bài bình thường?
Viết bài thường mình chỉ cần một ý tưởng hay, còn research content bán hàng là đi tìm đúng nỗi đau và đúng từ ngữ khách hàng dùng để mô tả vấn đề của họ. Mình từng nói chuyện với một anh bán đồ gia dụng, ảnh viết theo cảm tính rồi thắc mắc sao không ai bình luận, đến khi ngồi đọc lại 37 bình luận cũ của khách mới thấy vấn đề thật sự nằm ở chỗ khác hẳn suy nghĩ ban đầu.
Cần research bao lâu thì mới đủ để bắt tay vào viết?
Không có con số cố định, nhưng mình thường dành ít nhất 15 phút đọc lại tin nhắn, bình luận, câu hỏi thật của khách trước khi viết bất cứ dòng nào. Quan trọng không phải research lâu hay ngắn, mà là research đúng chỗ, đúng người đang thật sự muốn mua.
Không có ngân sách thuê người nghiên cứu thị trường, tự làm được không?
Được, và phần research quan trọng nhất bạn hoàn toàn tự làm được vì chính bạn là người tiếp xúc khách hàng nhiều nhất. Chỉ cần lưu lại câu hỏi khách hay hỏi, câu từ chối khách hay đưa ra, đọc lại 9 tin nhắn gần nhất là đã có nguyên liệu để viết rồi.
Research xong đầy đủ rồi mà ngồi vẫn không biết bắt đầu viết từ đâu?
Đó là lúc bạn đang có nguyên liệu nhưng chưa có bản đồ để sắp xếp chúng lại, chuyện này rất bình thường vì thu thập thông tin và viết ra là hai kỹ năng khác nhau. Mình hay gợi ý chọn một câu nói thật của khách hàng làm câu mở đầu, từ đó mạch bài sẽ tự nhiên hình thành hơn nhiều.
Kết nối với Hiền
Nếu bạn muốn tự vẽ tấm bản đồ marketing cho doanh nghiệp mình một cách bài bản, mời bạn xem khoá Làm Chủ Marketing. Còn nếu chỉ muốn nhận tài liệu miễn phí, nhắn cho Hiền qua Zalo 0773 14 06 93 hoặc email phanthithanhhien.vn@gmail.com.
Mình là Hiền Phan, biết ơn bạn đã đọc tới đây.
Thảo luận
Chưa có bình luận nào. Bạn hãy là người đầu tiên chia sẻ suy nghĩ của mình nhé.