Tóm tắt nhanh
- Viral chỉ là vé vào cửa, không phải doanh thu, đây là bài học mình mất khá lâu mới nhận ra khi nhìn vào 3 lớp lưới của marketing.
- Người làm chủ không cần biết LÀM từng thao tác kỹ thuật, chỉ cần biết NẮM để đội ngũ hay agency không dẫn mình đi sai đường.
- Marketing bền vững cần đi theo bản đồ 5 lớp, từ thu hút đến chuyển đổi, chăm sóc, giữ chân và lan toả, thay vì dồn hết sức vào một điểm.
- Một câu chuyện ẩn danh về chị chủ shop mình từng nói chuyện, sai lầm khi đo hiệu quả marketing chỉ bằng lượt like thay vì đơn hàng quay lại.
- Bài học về con số cụ thể, ví dụ tỷ lệ khách quay lại mua hay số đơn lặp lại, quan trọng hơn nhiều so với cảm giác “bài đăng đang hot”.
Nếu có một điều mình rút ra sau nhiều năm lăn lộn với marketing, thì đó chính là những bài học marketing không bao giờ đến từ sách vở, mà đến từ những lần mình làm sai, sửa lại, rồi làm sai theo một kiểu khác. Bài viết này mình không viết để dạy bạn điều gì cao siêu, chỉ ngồi lại kể thật những gì mình đã trải qua, để bạn đỡ mất thời gian đi vòng như mình từng đi.
1. Bài học đầu tiên: marketing không phải là quảng cáo
1.1 Nhầm lẫn phổ biến giữa quảng cáo và marketing
Rất nhiều chủ doanh nghiệp mình từng trò chuyện đều nghĩ marketing nghĩa là chạy quảng cáo. Mình từng nghĩ y hệt vậy trong những năm đầu làm nghề. Nhưng quảng cáo chỉ là một mảnh nhỏ trong bức tranh, còn marketing là toàn bộ cách một khách hàng biết đến bạn, tin bạn, rồi quay lại mua thêm lần nữa.
1.2 Vì sao hiểu sai điều này khiến tiền chạy ads bay mất
Có một chị chủ shop mình từng nói chuyện, đổ gần hết ngân sách vào quảng cáo trong 3 tháng liền mà không hề chăm sóc trải nghiệm mua hàng hay giữ liên hệ với khách cũ. Kết quả là khách vào rồi đi, không ai quay lại. Đây là bài học marketing mình nhắc đi nhắc lại: quảng cáo mang khách đến, nhưng không giữ khách ở lại.
- Quảng cáo là công cụ tạo lưu lượng, không phải chiến lược
- Muốn giữ khách phải có hệ thống chăm sóc sau khi họ mua
- Ngân sách quảng cáo nên đi kèm ngân sách cho trải nghiệm khách hàng
2. Bài học về bản đồ marketing 5 lớp mình luôn quay lại
2.1 Năm lớp đó thực chất là gì
Sau nhiều năm thử đủ mô hình, mình rút gọn lại thành một bản đồ marketing 5 lớp: thu hút, chuyển đổi, chăm sóc, giữ chân và lan tỏa. Mỗi lớp giải quyết một câu hỏi riêng của khách hàng, và thiếu một lớp là cả hệ thống bị hụt.
2.2 Lớp nào chủ doanh nghiệp hay bỏ quên nhất
Theo quan sát của mình, lớp bị bỏ quên nhiều nhất là chăm sóc sau bán. Ai cũng lo thu hút khách mới, ít ai dành thời gian nghĩ xem khách cũ đang cảm thấy thế nào. Đây cũng là bài học marketing mà mình mất khá lâu mới thấm.
- Xác định khách hàng của bạn đang ở lớp nào trong 5 lớp
- Kiểm tra xem lớp đó có đang bị bỏ trống không
- Ưu tiên xử lý lớp yếu nhất trước khi đổ thêm tiền vào lớp mạnh
3. Bài học về 3 lớp lưới, viral chỉ là vé vào cửa
3.1 Lớp lưới thứ nhất là sự chú ý, không phải doanh thu
Một bài viết viral, một video triệu view, mình từng mừng như bắt được vàng. Nhưng thực tế đó chỉ là lớp lưới đầu tiên, giống như tấm vé vào cửa. Có vé không có nghĩa là bạn đã bán được hàng.
3.2 Lớp lưới thứ hai và thứ ba mới là nơi giữ tiền lại
Lớp thứ hai là niềm tin, lớp thứ ba là hành vi mua lặp lại. Nếu chỉ có lượt xem mà không có hai lớp lưới sau, tiền vẫn chảy qua kẽ tay. Đây là bài học marketing mình từng trả giá bằng chính những chiến dịch tưởng chừng thành công của mình.
| Lớp lưới | Mục tiêu chính | Sai lầm thường gặp |
|---|---|---|
| Lớp 1: Chú ý | Kéo người lạ nhìn thấy thương hiệu | Coi lượt xem là thước đo thành công duy nhất |
| Lớp 2: Niềm tin | Khiến người xem tin vào giá trị thật | Bỏ qua nội dung chứng minh, chỉ lo quảng bá |
| Lớp 3: Giữ chân | Biến khách mua một lần thành khách quay lại | Không có quy trình chăm sóc sau bán |
4. Bài học lớn nhất: người làm chủ không cần biết LÀM, cần biết NẮM
4.1 Khác biệt giữa biết làm và biết nắm
Trong 9 năm đầu làm nghề, mình cố gắng tự tay làm mọi thứ, từ viết content, chỉnh sửa hình ảnh cho đến chạy quảng cáo. Càng làm nhiều, mình càng kiệt sức mà doanh nghiệp thì không lớn lên được. Bài học marketing đắt giá nhất mình học được là người làm chủ không cần biết làm, chỉ cần biết nắm.
4.2 Cách mình tập nắm thay vì ôm việc
Nắm nghĩa là hiểu được vì sao một chiến dịch chạy tốt hoặc thất bại, biết hỏi đúng câu hỏi, biết đọc đúng con số, chứ không nhất thiết phải tự tay bấm nút chạy quảng cáo. Từ khi chuyển sang tư duy này, mình dành thời gian cho việc quan trọng hơn thay vì việc gấp gáp.
5. Bài học từ những sai lầm mình từng mắc
5.1 Sai lầm chạy theo trend mà quên khách hàng cũ
Có giai đoạn mình chạy theo đủ loại xu hướng mới, mỗi tháng đổi một cách làm nội dung, trong khi khách hàng cũ dần quên mất mình là ai. Sự nhất quán hóa ra quan trọng hơn nhiều so với việc chạy theo cái mới.
5.2 Sai lầm đo sai chỉ số thành công
Mình từng lấy lượt thích, lượt bình luận làm thước đo cho mọi chiến dịch. Sau này mới nhận ra chỉ số đáng quan tâm hơn là tỷ lệ khách quay lại mua lần hai. Đổi thước đo, cách làm marketing của mình thay đổi hoàn toàn.
Nếu bạn đang muốn nhìn lại toàn bộ hệ thống marketing của mình một cách bài bản hơn, đây cũng là lý do mình từng xây dựng lại tư duy quản trị qua chương trình Làm Chủ Marketing, dành cho những người làm chủ muốn nắm chứ không muốn ôm việc.
6. Bài học về đo lường và điều chỉnh liên tục
6.1 Vì sao số liệu quan trọng hơn cảm giác
Cảm giác “chiến dịch này chắc ổn” từng khiến mình bỏ lỡ nhiều dấu hiệu cảnh báo sớm. Từ khi tập thói quen nhìn vào số liệu thật, mình phát hiện ra vấn đề nhanh hơn rất nhiều so với việc chỉ dựa vào trực giác.
6.2 Tần suất xem lại số để điều chỉnh kịp thời
Mình chọn xem lại số liệu quan trọng mỗi 7 ngày một lần, không quá dày để bị cuốn theo biến động ngắn hạn, cũng không quá thưa để lỡ mất thời điểm cần điều chỉnh. Đây là nhịp mà sau nhiều lần thử sai, mình thấy phù hợp nhất với quy mô doanh nghiệp nhỏ.
7. Kết luận
Nhìn lại, những bài học marketing giá trị nhất với mình không đến từ một khóa học hay cuốn sách nào, mà từ chính những lần mình làm sai rồi phải sửa lại. Bản đồ 5 lớp, 3 lớp lưới, hay tư duy nắm thay vì làm, tất cả đều là những thứ mình đúc kết bằng thời gian và không ít lần thất bại.
Nếu bạn đang đọc đến đây và thấy mình trong vài đoạn ở trên, thì có lẽ bạn cũng đang ở đúng giai đoạn cần nhìn lại hệ thống marketing của mình một cách nghiêm túc hơn, thay vì tiếp tục làm theo cảm tính như mình từng làm.
Câu hỏi thường gặp
Bài học marketing quan trọng nhất mình đúc kết được sau nhiều năm làm nghề là gì?
Với mình đó là marketing không nằm ở một chiến dịch hay một cú viral, mà là cả một bản đồ 5 lớp nối tiếp nhau, từ lúc khách chưa biết mình đến lúc họ quay lại mua nhiều lần. Mình từng thấy một anh chủ xưởng nội thất có video lên xu hướng đình đám nhưng đơn hàng chẳng tăng bao nhiêu, vì chỉ mạnh ở lớp đầu tiên mà bỏ trống mấy lớp phía sau.
Tại sao mình hay nói viral chỉ là vé vào cửa chứ không phải doanh thu?
Vì viral chỉ giúp nhiều người biết đến mình thôi, còn muốn có doanh thu thì cần đủ 3 lớp lưới, thu hút, giữ chân và chuyển đổi, chứ không thể dừng lại ở lớp đầu. Mình từng nói chuyện với một chị chủ shop online, nội dung của chị lên xu hướng liên tục nhưng khách vào xem rồi đi mất vì không có lưới nào giữ họ lại.
Người làm chủ có cần tự tay làm hết các đầu việc marketing không?
Theo mình thì không, người làm chủ không cần biết LÀM, cái cần là biết NẮM, tức hiểu được bức tranh tổng thể để giao đúng việc cho đúng người. Mình từng gặp một anh chủ tiệm cà phê ôm hết từ content đến chạy ads đến chăm khách, cuối cùng kiệt sức mà hệ thống vẫn rời rạc vì không ai đứng ra nắm toàn cục.
Bản đồ marketing 5 lớp mà mình hay nhắc tới cụ thể là gì?
Đó là cách mình hình dung cả hành trình khách hàng, gồm 5 lớp nối tiếp nhau chứ không tách rời, mỗi lớp có vai trò riêng và thiếu lớp nào thì hệ thống hụt hơi ngay ở lớp đó. Hồi mới làm nghề mình cũng chỉ loay hoay chạy quảng cáo mong có đơn, mãi sau này va vấp nhiều mới nhìn ra được bức tranh đầy đủ này.
Kết nối với Hiền
Nếu bạn muốn tự vẽ tấm bản đồ marketing cho doanh nghiệp mình một cách bài bản, mời bạn xem khoá Làm Chủ Marketing. Còn nếu chỉ muốn nhận tài liệu miễn phí, nhắn cho Hiền qua Zalo 0773 14 06 93 hoặc email phanthithanhhien.vn@gmail.com.
Mình là Hiền Phan, biết ơn bạn đã đọc tới đây.
Thảo luận
Chưa có bình luận nào. Bạn hãy là người đầu tiên chia sẻ suy nghĩ của mình nhé.